“Türkiye’nin Ekonomi Yönetimi Daha Yakından İzlenmeli”
FT, Türkiye’nin AB sınırında yer alan büyük ve kritik bir gelişmekte olan ekonomi olduğuna dikkat çekti. IMF projeksiyonlarına göre Türkiye ekonomisinin, satın alma gücü paritesine göre 2025 yılında İtalya’yı geride bırakacağı belirtildi. Ancak 85 milyon nüfusa rağmen yaşam standartlarının hâlâ İtalya’nın yaklaşık yüzde 70’i seviyesinde olduğu hatırlatıldı.
Gazete, Türkiye ekonomisinin büyüklüğünün artması nedeniyle ekonomi yönetiminin uluslararası ölçekte daha fazla mercek altında olması gerektiğini ifade etti.
“Deneysel Politika Dönemi Ağır Bedeller Yarattı”
Analizde, Türkiye’de pandemi öncesinden bu yana beş Merkez Bankası başkanının değiştiği hatırlatıldı ve para politikasının uzun süre “deneysel” çizgide kaldığı belirtildi.
Financial Times, Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın o dönem savunduğu düşük faizin enflasyonu düşüreceği yönündeki görüşüne dikkat çekerek şu hatırlatmayı yaptı:
-
Yüksek faizleri “sömürü aracı” olarak nitelendiren bu yaklaşımın sonucunda, TÜFE enflasyonu 2022’de %85’i aştı.
-
Aynı dönemde Avrupa ülkelerinde enflasyon oranları yaklaşık %10 seviyesindeydi.
2023 Sonrası Sert Yön Değişimi
FT, Erdoğan’ın 2023 seçimleri sonrası köklü bir politika değişikliğine gittiğini belirtti. Merkez Bankası yönetimi yeniden değişti ve “sıkı para politikasıyla enflasyonu tek haneye düşürme” hedefi açıklandı.
Şu an görevde olan TCMB Başkanı Fatih Karahan’ın, akademik geçmişi ve Fed deneyimiyle ortodoks bir çizgi izlediği hatırlatıldı. Karahan’ın son enflasyon raporunda yaptığı, “Sıkı para politikası kademeli olarak sonuç veriyor” açıklaması da analizde yer aldı.
“Fiyatlar Pandemi Öncesine Göre Sekiz Katına Çıktı”
Gazete, Türkiye’de fiyatların 2019’dan bu yana neredeyse sekiz kat arttığını vurguladı. Enflasyonda son aylarda düşüş olsa da çekirdek ve hizmet enflasyonunun yüksek seyrini koruduğunu, dezenflasyon hızının yıl boyunca belirgin biçimde yavaşladığını yazdı.
Financial Times’a göre Merkez Bankası’nın yıl sonu %24 enflasyon hedefinin aşılması neredeyse kesin görünüyor.
“Faiz İndirimleri Hızlı, Enflasyon Beklentileri Yüksek”
Eski TCMB başekonomisti Hakan Kara’nın görüşlerine yer verilen analizde, kasım ayında çekirdek mal ve hizmet enflasyonunun yeniden yükseldiği belirtildi. Kara, ekonomide öngörülebilirliğin arttığını ancak faiz indirimlerinin fazla iyimser şekilde erken başladığını düşünüyor.
Piyasalar, Merkez Bankası’nın yılın son toplantısında en az 1 puanlık yeni bir indirim daha yapmasını bekliyor.
Türkiye ve Diğer Ülkelere Çifte Mesaj
Financial Times analizinin kapanış bölümünde iki önemli mesaj öne çıktı:
Türkiye için mesaj:
-
2026’dan itibaren parasal gevşeme hızının yavaşlatılması gerekiyor.
-
Kalıcı enflasyonla mücadelenin yolu hâlâ uzun ve dikkatli adımlar şart.
Diğer ülkeler için uyarı:
-
Ekonomi yönetiminde iyi niyetli ama gerçekçi olmayan teorilerle hareket etmenin bedeli ağır olur.
-
Türkiye örneği, para politikasında popülist adımların yüksek enflasyon ve güven kaybı gibi ciddi sonuçlara yol açabileceğini gösteriyor.
