Dünya genelinde her yıl 1 milyon kişinin ayağını kaybetmesine neden olan diyabetik ayak, Türkiye’de de her yıl 10 bin kişiyi etkiliyor. Nev Sağlık Grubu’ndan Op. Dr. Bangin Bekir Candan, “sessiz tehlike” olarak adlandırılan bu duruma karşı hayati uyarılarda bulundu.
“Diyabet sadece yüksek şeker değildir”
Op. Dr. Bangin Bekir Candan, diyabetin vücutta sistemik bir tahribat yarattığına dikkat çekerek, “Diyabet sadece kan şekeri yüksekliği değildir; kontrol altına alınamayan şeker, damarları ve sinirleri çürütür. Bu sürecin en ağır faturası ise genellikle ayaklara kesilir,” dedi. Dünya Sağlık Örgütü verilerine göre, dünyada her 30 saniyede bir kişi diyabet nedeniyle ayağını kaybediyor.
İki temel tehlike: His kaybı ve damar tıkanıklığı
Diyabetik ayak yaralarının arkasında iki ana mekanizma yatıyor:
-
Nöropati (Sinir Hasarı): Hasta ağrıyı, sıcağı veya basıncı hissedemez. Ayakkabı içindeki küçük bir taş veya dikiş izi, hasta fark etmeden ciddi yaralara yol açabilir.
-
Damar Tıkanıklığı: Kan akışı yetersiz olduğu için dokulara oksijen gitmez. Bu da oluşan basit bir sıyrığın bile iyileşmemesine ve hızla enfeksiyona dönüşmesine neden olur.
Hayat kurtaran günlük rutinler
Op. Dr. Candan, diyabet hastalarının her gün bir “ayak muayenesi” yapması gerektiğini vurgulayarak şu önerilerde bulundu:
-
Ayna Kullanın: Ayak tabanınızı ve parmak aralarınızı her gün kontrol edin. Kızarıklık, şişlik veya ısı farkı varsa hemen doktora başvurun.
-
Yıkama ve Kurulama: Ayaklarınızı ılık suyla yıkayın ancak nemli bırakmayın. Özellikle parmak aralarını iyice kurulayın.
-
Doğru Çorap ve Ayakkabı: Pamuklu çorap giyin. Ayakkabınızı giymeden önce içinde yabancı bir cisim olup olmadığını mutlaka kontrol edin.
-
Bilinçsiz Müdahaleden Kaçının: Nasırları kendiniz kesmeyin veya tırnaklarınızı çok derinden almayın.
Yeni teknolojiler: Akıllı tabanlık ve 3D yazıcılar
Diyabetik ayakla mücadelede teknolojinin büyük bir umut olduğunu belirten Candan, akıllı tabanlıkların ve ısı sensörlü çorapların basınç değişimlerini takip ederek yaralar oluşmadan uyarı verebildiğini söyledi. Ayrıca 3D yazıcılarla kişiye özel üretilen ortopedik tabanlıklar, baskıyı dengeli dağıtarak yara riskini minimize ediyor.
