Orta Doğu’da tansiyonu düşürecek tarihi adım atılıyor. Haziran 2025’te bölgeyi sarsan 12 günlük İran-İsrail çatışmasının ardından, ABD ve İran arasındaki ilk doğrudan temasın yeri ve tarihi resmiyet kazandı.
Beyaz Saray Onayladı: Adres Muskat
Beyaz Saray’dan yapılan son dakika açıklamasına göre, nükleer ve bölgesel güvenlik konularının ele alınacağı kritik müzakereler 6 Şubat Cuma günü Umman’ın başkenti Muskat’ta yapılacak. Daha önce İstanbul ve Umman arasında yaşanan mekan anlaşmazlığı, Beyaz Saray’ın resmi onayıyla birlikte Umman lehine sonuçlanmış oldu.
“Ya Bu Şartlarla Ya Da Hiç” Restinden Masaya
Müzakere süreci bugünlere kolay gelmedi. Axios haber platformuna yansıyan bilgilere göre, ABD tarafı başlangıçta Tahran’ın format değişikliği ve mekan taleplerine çok sert yanıt vermiş, hatta görüşmelerin tamamen tıkanma noktasına geldiği bildirilmişti. Bir ABD’li yetkilinin süreci “Kendilerine ya bu şartlarla ya da hiç dedik” sözleriyle özetlediği gerilim, 6 Şubat kararıyla yerini zoraki bir diplomasiye bıraktı.
Rubio Çıtayı Yüksek Tuttu: Nükleer ve Balistik Füze Şartı
ABD Dışişleri Bakanı Marco Rubio, masadaki beklentileri net bir şekilde çizdi. Rubio, yapılacak herhangi bir anlaşmanın sadece nükleer programla sınırlı kalamayacağını, İran’ın balistik füze programını da kapsaması gerektiğini vurguladı. Washington, “hızlı ve gerçek” bir sonuç alınmaması durumunda askeri ve ekonomik baskı içeren “başka seçeneklerin” masada olduğunu hatırlatıyor.
Tahran’dan Mesaj: “Baskı Diplomasiyle Bağdaşmaz”
İran Dışişleri Bakanı Abbas Erakçi, devrimin 47. yıl dönümünde yaptığı açıklamada batıya zeytin dalı uzatırken aynı zamanda uyarılarda bulundu. Erakçi, “Diplomasi; baskı, yıldırma ve güç kullanımıyla bağdaşmaz” diyerek, eşit şartlarda bir müzakere istediklerinin altını çizdi.
Bu Görüşme Neden Kritik?
-
İlk Temas: 2025 yılındaki yıkıcı savaştan bu yana iki ülke arasındaki ilk doğrudan görüşme olacak.
-
Bölgesel İstikrar: Anlaşma sağlanması durumunda, İsrail-İran geriliminin düşürülmesi için önemli bir tampon bölge oluşturulabilir.
-
Nükleer Eşik: İran’ın nükleer kapasitesine dair batının endişeleri bu görüşmenin ana gündem maddesini oluşturuyor.
