ABD’nin Hürmüz Boğazı ve çevresinde kurduğu deniz ablukası, İran’a ait bir süpertankerin 220 milyon dolarlık yüküyle Asya-Pasifik sularına ulaşmasıyla sarsıldı. Sahada bu gelişmeler yaşanırken, Tahran yönetimi Hürmüz Boğazı’nın kontrolünü tamamen değiştirecek 12 maddelik yeni bir planı devreye sokmaya hazırlanıyor.
“HUGE” İsimli Tanker İzini Kaybettirdi
Denizcilik izleme platformu TankerTrackers tarafından paylaşılan bilgilere göre, İran Ulusal Tanker Şirketi’ne ait “HUGE” isimli dev ham petrol tankeri (VLCC), ABD donanmasını atlatarak Uzak Doğu’ya ulaştı. Yaklaşık 1 milyon 900 bin varil petrol taşıyan gemi, 20 Mart’ta takip sistemlerini (AIS) kapatarak izini kaybettirmişti. En son Sri Lanka açıklarında görülen geminin şu an Endonezya’daki Lombok Boğazı üzerinden Riau Takımadaları’na doğru ilerlediği tespit edildi.
Bu durum, ABD Başkanı Donald Trump’ın bölgede “tam kontrol” sağlandığı yönündeki iddialarına yönelik en somut meydan okuma olarak değerlendiriliyor.
Hürmüz’de Yeni Dönem: İsrail Gemilerine Tam Yasak
İran Meclis Başkan Yardımcısı Ali Nikzad, bölgedeki gerilimi tırmandıracak yeni bir hukuki düzenlemeyi duyurdu. Hazırlanan 12 maddelik Hürmüz Boğazı yönetim planına göre:
-
İsrail’e ait hiçbir geminin boğazdan geçişine izin verilmeyecek.
-
İran’a karşı “düşmanca girişimde” bulunan ülkelerin gemileri, “savaş tazminatı” ödemedikleri sürece geçiş hakkı kazanamayacak.
-
Geçişler, İran Meclisi’nin belirlediği özel izin ve yasalar çerçevesinde yürütülecek.
Nikzad, bu yeni dönemi “petrolün millileştirilmesi kadar kritik bir hamle” olarak nitelendirdi.
Diplomasi ve Savaş Tehdidi Arasında “14 Madde”
Tahran yönetimi, Washington’a savaşı sona erdirmeyi amaçlayan 14 maddelik bir teklif sunduğunu açıklarken, askeri kanattan gelen mesajlar “müzakere değil restleşme” sinyali veriyor:
-
Trump’ın Reddi: ABD Başkanı Donald Trump, planı inceleyeceğini ancak kabul edilebilir bulmadığını belirterek; “İran, son 47 yıldır dünyaya yaptıkları için henüz yeterince bedel ödemedi” dedi.
-
Devrim Muhafızları’ndan Yanıt: İran Devrim Muhafızları Ordusu, Trump’ın “imkansız bir operasyon ile kötü bir anlaşma arasında” seçim yapmak zorunda kaldığını ve ABD’nin karar alanının daraldığını savundu.
-
Teyakkuz Durumu: İranlı Tuğgeneral Muhammed Cafer Esedi, ABD ile yeni bir çatışma olasılığının oldukça yüksek olduğunu belirterek, İran Silahlı Kuvvetleri’nin “tam teyakkuz” halinde olduğunu hatırlattı.
