Uluslararası Atom Enerjisi Ajansı (UAEA) Genel Direktörü Rafael Mariano Grossi, New York’taki BM Genel Merkezi’nde düzenlenen nükleer silahsızlanma konferansında dünya kamuoyuna korkutan bir tablo çizdi. Grossi, 2025 Haziran ve 2026 yılındaki askeri operasyonların ardından İran’ın nükleer envanteri üzerindeki kontrolün kaybedildiğini ima etti.
“Kilit Bölgelere Erişim Kesildi”
Haziran 2025 ve bu yıl gerçekleşen ABD/İsrail hava operasyonlarına dikkat çeken Grossi, sahadaki güvenlik koşullarının ve erişim kısıtlamalarının denetçilerin çalışmasını engellediğini belirtti. Grossi, “Saldırılardan sonra İran’daki nükleer malzemenin ne durumda olduğunu teyit edemeyiz” diyerek yüksek oranda zenginleştirilmiş uranyumun kaybolmuş veya erişilemez hale gelmiş olabileceği sinyalini verdi.
440 Kilogramlık Devasa Stok Belirsiz
Saldırılar öncesindeki resmi verilere değinen Genel Direktör, İran’ın elinde UAEA tarafından mühürlenmiş yaklaşık 440 kilogram yüksek oranda zenginleştirilmiş nükleer malzeme bulunduğunu hatırlattı. Bu miktarın nükleer silah üretimi için kritik bir eşik olduğunu vurgulayan uzmanlar, malzemenin saldırılarda yer altına gömülüp gömülmediği sorusuna odaklandı. Grossi, bu konuda “Malzeme artık erişilemez hale gelmiş olabilir, bu konu her ne aşamada olursa olsun ele alınmalı” uyarısında bulundu.
Ziyaret Günü Gelen Saldırı
Grossi, geçtiğimiz yıl Haziran ayında yeni ilan edilen bir nükleer tesisi ziyaret etmek için hazırlık yaptıklarını, ancak tam ziyaret gününde saldırıların başladığını dile getirdi. Bu durumun denetim sürecini tamamen felç ettiğini belirtti.
“Uluslararası Hukuka Uyun” Çağrısı
Nükleer Silahların Yayılmasının Önlenmesi Antlaşması (NPT) çerçevesinde ülkeleri sorumlu davranmaya çağıran Grossi, karşılıklı suçlamaların nükleer riski artırdığını savundu. Grossi konuşmasını, “Daha az nükleer silaha sahip bir dünya için çalışmalıyız. Her koşulda uluslararası hukuka uymalıyız” diyerek sonlandırdı.
AA
