Dünya genelinde sanayinin temel ham maddelerinden biri olan alüminyum, jeopolitik gerilimlerin gölgesinde son yılların en büyük fiyat hareketliliğini yaşıyor. ABD/İsrail-İran savaşı kaynaklı risklerin Hürmüz Boğazı ve çevresindeki arz hatlarını bozmasıyla, Londra Metal Borsası’nda (LME) alüminyum fiyatları mart ayında %10,4 oranında artış gösterdi.
Fiyatlar Bir Ayda 3 Bin 467 Dolara Fırladı
Şubat ayında ton başına 3 bin 140 dolar seviyelerinde seyreden alüminyum, mart ayında 3 bin 467 dolara kadar çıktı. Yılbaşına göre artış oranı %15,7’yi bulurken, geçtiğimiz ay görülen 3 bin 546 dolarlık seviye, Mart 2022’den bu yana kaydedilen en yüksek rakam olarak kayıtlara geçti.
Hürmüz Boğazı Düğümü: 6,2 Milyon Tonluk İhracat Tehlikede
Ak Yatırım Uluslararası Piyasalar Stratejisti Uraz Çay, Orta Doğu’daki krizin sadece enerji değil, metal piyasaları için de hayati olduğunu vurguladı. Çay, bölgedeki durumu şu sözlerle özetledi:
“Hürmüz Boğazı’nın kapanmasıyla Katar, Bahreyn ve Birleşik Arap Emirlikleri’nin toplam 6,2 milyon ton yıllık alüminyum üretimi soru işaretleri barındırıyor. Bu üç ülkenin ihracatının %80’i bu boğaz üzerinden gerçekleşiyor.”
Üretim Tesisleri Devre Dışı Kalıyor
Arz endişelerini artıran temel faktörler sadece lojistikle sınırlı değil:
-
BAE (Et-Tavila): İHA saldırılarında zarar gören tesisin uzun vadede devre dışı kalabileceği ve piyasayı 1,3 milyon tonluk bir açıkla karşı karşıya bırakabileceği öngörülüyor.
-
Katar (Qatalum): Kapasitesini %60’a düşürdü, kısıntıların hazirana kadar sürmesi bekleniyor.
-
Bahreyn (Alba): Üretim hatlarının bir kısmını tamamen kapattı.
-
Mozambik (Mozal): Bakıma alınan izabe tesisleri küresel arz üzerindeki baskıyı artırdı.
Çin Faktörü ve Gelecek Beklentileri
Dünyanın en büyük üreticisi konumundaki Çin’de “üretim kotası” uygulaması devam ederken, iç talebin artması küresel piyasadaki sıkışıklığı derinleştiriyor. Uzmanlar, Hürmüz Boğazı’ndaki gemi geçiş trafiğinin alüminyumun gelecekteki fiyat yönünü belirleyecek en kritik gösterge olacağını belirtiyor.
AA
